Tradities in textiel geschreven door Marjolein van der Stouw Column 3 juni 2026
Als we ons in de morgen aankleden kijken we naar het weer, wat we gaan doen of waar we heen gaan. Dan passen we onze kleding hierop aan. Ook de gelegenheid waar we naar toe gaan vraagt vaak om de juiste kleding. Er zijn echter in ons leven een paar momenten waarvan al vaststaat wat we aantrekken: Dopen, Trouwen en Rouwen. In de nieuwe tentoonstelling van het Museum Hoeksche Waard laten we dit zien en ook dat er best nogal wat variatie in is, vaak bepaald door het tijdsbeeld.
De bruidsjapon
Er was niet altijd een speciale bruidsjapon. Deze kwam pas in zwang rond 1900 en dan vooral bij de hogere stand. Gewone burgers trouwden in hun klederdracht of in een nieuwe wat langere japon. Deze werd meestal na het huwelijk korter gemaakt om vaker te kunnen dragen. Vanaf de jaren vijftig van de vorige eeuw werd het gemeengoed om een witte japon te dragen, gekocht, gehuurd of zelf gemaakt. Het symboliseert puurheid.
De doop
Het dopen gebeurde vroeger vrij snel na de geboorte. De jurk was lang en wit, vaak een familiestuk, en stond voor reinheid en onschuld. Als er geen doopjurk was, dan werd er gebruik gemaakt van een eenvoudige witte jurk en ook vaak van een wollen doek of cape. Het is een christelijk ritueel dat staat voor de vergeving van zonden en het begin van een nieuw leven met God.
Het doodshemd
Als iemand overleden was, werd deze in een speciaal doodshemd begraven. Dat lag vanaf de trouwdag al klaar in de linnenkast, soms met de initialen er al op geborduurd. Arme mensen werden vaak eenvoudig met een laken bedekt. Ook zijn er speciale kinderdoodshemden gevonden.
Bij rouw is zwart de hoofdkleur. Soberheid en eenvoud behoren de regel te zijn, slechts functionele zwarte of zilveren sieraden. Alleen het oorijzer of de “krullen” mochten van goud of verguld zijn. De rouwperiode was voor partner en naaste familieleden twee jaar en zes weken, voor verdere familie een jaar en zes weken.
Verder biedt de tentoonstelling meer dan honderd trouwfoto’s ingestuurd door bruidsparen die in het Museum zijn getrouwd of hun foto’s daar hebben laten maken. Een prachtige reis door de tijd. Dit alles is nu te bekijken tot eind oktober in Museum Hoeksche Waard.
